بلوغ
مفهوم بلوغ
1 . الف.
با توجه به اينكه بلوغ مرحله اى از زندگى است كه فعل و ترك فعل شخص آثار
حقوقى دارد و هرگونه عمل حقوقى مانند بيع، نكاح و... داراى اثر مخصوص خود
مى باشد و فقهاى عظام ـ كثر الله امثالهم ـ عموماً عقد ازدواج قبل از بلوغ
را با رعايت مصلحت مولّى عليه و با اجازه ولى صحيح مى دانند، و با توجه به
اينكه حق فسخ عقد نكاح براى دختر بعد از بلوغ در نظر گرفته شده است و در
زندگى پيچيده امروز چنين عقدهايى توالى فاسدى دارد، آيا حكومت اسلامى مى
تواند اين ازدواج ها را ممنوع اعلام نمايد؟
ب. دين مبين اسلام براى
پسران سن بلوغ را 15 سال قمرى براى دختران 9 سال قمرى تمام معيّن نموده است
و از نظر فقهاى عظام ـ كثر الله امثالهم ـ اين است كه بعد از رسيدن سن بلوغ
نمى توان كسى را به عنوان جنون يا عدم رشد محجور نمود، مگر اينكه عدم رشد
يا جنون او ثابت شده باشد. حال سؤال اين است كه آيا مراد از بلوغ، همان
بلوغ طبيعى (آمادگى جسمى براى عمل زناشويى يا حاملگى) است يا بلوغ عقلى و
رشد عقلانى؟
آيت الله العظمى محمد تقى بهجت
الف. در موارد صلاح حاكم
مى تواند.
ب. بلوغ، بلوغ شرعى است.
آيت الله العظمى سيد على خامنه
اى
الف. با پيدايش ضرورت و اضطرار و يا وجود مانع موقت مى تواند ولى
فقيه جلوى اجراى حكم را بگيرد.
ب. مراد همان بلوغ طبيعى است نه
عقلى.
آيت الله العظمى لطف الله صافى گلپايگانى
احكام شرعيه مورد
اينگونه مداخلات قرار نمى گيرند و در ولايت پدر يا جد پدرى مصلحت مولّى
عليه ملحوظ است و استقلال صبىّ نسبت به نفس و مال خود با بلوغ جسمى و عقلى
كه همان رشد و تمييز منفعت از ضرر است حاصل مى شود و هيچ يك از اين دو بلوغ
بدون ديگرى موجب نفوذ تصرّفات صبىّ نمى شود. ... و الله العالم، 13 رجب
المرجب/ 1423 هـ .
آيت الله العظمى ناصر مكارم شيرازى
سن بلوغ دختران
9 سال تمام قمرى است و اگر سال شمسى را در دست دارند از طريق كامپيوتر به
راحتى تبديل به قمرى مى شود ولى چنانچه از نظر نيروى جسمانى قدرت انجام
بعضى از تكاليف مانند روزه را نداشته باشد روزه بر آن ها واجب نيست و جاى
هر روز كفاره مد طعام مى دهند و در مورد عقود و ايقاعات مالى معيار تنها
بلوغ نيست، بلكه رشد عقلى نيز لازم است و در مورد حدود و قصاص همانند ساير
مكلفين با آن ها رفتار خواهد شد، مگر اينكه عقل كافى كه يكى از شرايط
چهارگانه حدود و قصاص است نداشته باشد و در مورد ازدواج علاوه بر بلوغ و
رشد عقلى، رشد جسمانى براى اين امر نيز لازم است، يعنى اگر خطر افضاء وجود
داشته باشد جايز نيست، بنابراين بلوغ در چهار مرحله پياده مى شود.
آيت
الله العظمى سيد عبدالكريم موسوى اردبيلى
الف . در صورت ضرورت و توالى
فاسد، حكومت مى تواند مقرّراتى وضع نمايد و بعضى از امور را محدود و
احياناً ممنوع كند، ولى نمى تواند ابطال نمايد.
ب. بلوغ شرعى يعنى رسيدن
به حد تكليف و سن تكليف براى پسر 15 سال و براى دختر 9 سال تمام قمرى
است.
2 . درباره سن بلوغ دختر، بفرماييد:
آيا براى دختر از حيث بلوغ
مى توان بين عباديات، عقود و ايقاعات تفاوتى قائل شد؟
آيت الله العظمى
محمد تقى بهجت
فرق نمى كند بله در صورت عدم توانائى احكام خاصى دارد در
هر بخش از عبادات، عقود و ايقاعات كه در جاى خود مذكور است.
آيت الله
العظمى ميرزا جواد تبريزى
از حيث بلوغ تفاوتى ندارد، بلى در صحّت
معاملات مالى رشد هم معتبر است. والله العالم.
آيت الله العظمى سيد على
خامنه اى
از جهت بلوغ فرقى نيست، ولى نسبت به آنچه قدرت ندارد معذور
است.
آيت الله العظمى سيد على سيستانى
تفاوتى نيست.
آيت الله
العظمى سيد موسى شبيرى زنجانى
يعلم بلوغ البنت بروية دم الحيض و تصير
بالغة اذا تمت لها تسع سنين و ان لم تر الدم ولا يختلف مفهوم البلوغ الشرعى
به حسب اختلاف الموضوعات نعم يعتبر فى نفوذ معاملاتها الرشد زائداً على
البلوغ كما يعتبر ذلك ايضاً فى الذكور. 6 ج 1 / 1420 هـ .ق.
آيت الله
العظمى لطف الله صافى گلپايگانى
در صورتى كه بالغه و رشيده باشد تفاوتى
نيست. والله العالم.
آيت الله العظمى محمد فاضل لنكرانى
فرقى بين
موارد وجود ندارد مگر اينكه به حد رشد نرسيده باشد و مصالح خود را تشخيص
ندهد، همان گونه كه در كتاب الحجر بيان شده است.
آيت الله العظمى ناصر
مكارم شيرازى
سن بلوغ دختران 9 سال تمام قمرى است، ولى چنانچه از نظر
نيروى جسمانى قدرت انجام بعضى از تكاليف مانند روزه را نداشته باشند، روزه
بر آن ها واجب نيست و بجاى هر روز، كفاره يك مدّ طعام مى دهند و در مورد
عقود و ايقاعات مالى معيار تنها بلوغ نيست، بلكه رشد عقلى نيز لازم است و
در مورد حدود و قصاص همانند ساير مكلفين با آن ها رفتار خواهد شد، مگر
اينكه عقل كافى كه يكى از شرايط چهارگانه حدود و قصاص است نداشته باشند و
در مورد ازدواج علاوه بر بلوغ و رشد عقلى، رشد جسمانى براى اين امر نيز
لازم است، يعنى اگر خطر افضاء وجود داشته باشد جايز نيست. هميشه موفق
باشيد. 24/9/78
آيت الله العظمى سيد عبدالكريم موسوى اردبيلى
در
صورتى كه رشد داشته باشد تفاوتى نيست، و اگر رشد نداشته باشد بايد در امور
مالى رشد را در نظر گرفت.
آيت الله العظمى حسين نورى همدانى
در عقود
و ايقاعات و ساير تصرفات اقتصادى علاوه از بلوغ، رشد هم اعتبار
دارد.
اداره حقوقى قوه قضاييه
در مورد عبادات و عقود از حيث بلوغ و
تأثير سن بلوغ تفاوت وجود دارد در مورد عبادات سن بلوغ همان 9 سال است در
حالى كه در تبصره 2 ذيل ماده 1210 موضوع اثبات رشد مطرح است و مقرّرات
قانون رشد متعاملين نيز براى تنظيم عقود و ايقاعات و معاملات به قوت خود
باقى است.
3 . الف . آيا در شرع مقدس اسلام تغيير سن شرعى و قانونى
ازدواج دختران از 9 به 15 سال مجاز است؟
ب . آيا اگر ازدواجى در سنين
بين 15 ـ 9 واقع شود جايز نيست و غير قانونى است؟
ج . آيا مجاز است
عاقد، ولى دختر و يا خود زوجين مورد مؤاخذه و مجازات قانونى براى انجام اين
ازدواج قرار گيرند؟(دبيرخانه شوراى عالى انقلاب فرهنگى)
آيت الله
العظمى سيد على خامنه اى
نظر اينجانب به اجبار بر ازدواج است كه قاعدتاً
در مورد سنين پايين محتمل تر است. و گرنه اگر اجبارى در كار نباشد ازدواج
در سن تكليف شرعى مانع ندارد.
آيت الله العظمى سيد موسى شبيرى
زنجانى
الف . تغير سن شرعى جايز نيست.
ب . اگر سائر شرائط معتبر در
ازدواج موجود باشد ازدواج شرعى و در نتيجه قانونى خواهد بود.
ج . اگر
ساير شرايط موجود باشد مؤاخذه مزبور جائز نيست.
آيت الله العظمى لطف
الله صافى گلپايگانى
تغيير و تصرف در نظامات شرعيه و احكام اسلام
(العياذ بالله تعالى) اعم از سن شرعى ازدواج و احكام ديگر قابل تجويز نيست
و با اصول توحيدى اسلام و مبانى اعتقادى مسلمين و غير قابل نسخ بودن احكام
و جاودانگى اين دين مبين حنيف كه از ضروريات است منافات دارد چنانكه تعيين
مجازات براى عاقد و زوجين و ولى شرعى كه اقدام به تزويج قبل از بلوغ كرده
باشد همه غير شرعى و معارض با احكام الله و فاقد اعتبار است اين زمزمه ها و
القاءات پيرامون قوانين محكم الهى در مورد عائله و نظام ارتباط زن و مرد
سير به سوى ازدواج غير شرعى و آزاد از احكام الهى و به اصطلاح برخى ازدواج
مدنى است كه در جامعه اسلامى و نظام جمهورى اسلامى كه اصول و فروع آن بايد
بر اساس نظامات عاليه اسلام بر قرار باشد محكوم و غير قابل طرح است و از
نظر هر مسلمان متعهد به دين مردود و باطل مى باشد. والله العالم 27/ذى
القعده الحرام/1418 هـ .ق.
آيت الله العظمى محمد فاضل لنكرانى
الف.
تغيير سن شرعى دختران كه همان تمام شدن نه سالگى است به هيچ وجه جائز
نيست.
ب . شرعاً جايز است.
ج . در مقابل اين امر جائز نيست مورد
مؤاخذه قرار گيرند آرى احتياط اقتضاء مى كند كه در مورد زنان باكره اجازه
پدر و يا جد پدرى رعايت شود.
مفهوم بالغه رشيده
ما مقصودكم من البالغة الرشيدة المالكة لأمرها؟
آيت الله العظمى ميرزا جواد تبريزى
المقصود منه أن تكمل تسع سنين و
تعرف نفعها و ضررها و تميز خيرها من شرّها عند الزواج، والله العالم.
صحّت عقد در صورت رضايت ولىّ پس از عقد
اگر مردى با دختر باكره اى بدون اذن پدر او ازدواج كند و
پس از حامله شدن دختر، پدر دختر به عقد راضى شود، آيا اين اذن در حليّت
كافى است؟ و آيا فرق است بين ]رضايت پدر بعد از اولاد آوردن و قبل از پيدا
شدن حمل؟
آيت الله العظمى امام خمينى(رحمه الله)
با اجازه پدر صحيح
مى شود و فرقى نيست.
كشف عدم رضايت ولىّ پس از
عقد
دختر باكره اى هنگام اجراى صيغه عقد دائم،
اظهار داشته: «پدر و جدّ پدرى ندارم» بعداً معلوم شده است كه اظهار دختر
دروغ بوده و ولىّ دارد. اين عقد چه صورت دارد، آيا صحيح است يا خير؟
آيت
الله العظمى امام خمينى(رحمه الله)
صحّت عقد موقوف است به اجازه پدر يا
جدّ پدرى دختر.